Đầu 1945, cuộc chiến tranh thế giới thứ 2 sắp kết thúc, nhiều vấn đề quan trọng và cấp bách của thế giới được đặt ra:

- Nhanh chóng đánh bại hoàn toàn phát xít.

- Tổ chức lại thế giới sau chiến tranh.

- Phân chia thành quả giữa các nước thắng trận.

→ 2.1945 Hội nghị Ianta triệu tập với sự tham dự của đại biểu 3 cường quốc Mĩ, Anh, Liên Xô tại Ianta (Liên Xô).

Nội dung: Hội nghị đã đưa ra những quyết định sau:

- Mục tiêu chung là tiêu diệt tận gốc PX Đức, quân phiệt Nhật và LX sẽ tham gia chống Nhật ở châu Á.

- Thành lập LHQ nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới.

- Thỏa thuận về việc giải giáp quân đội PX và phân chia phạm vi ảnh hưởng.

Ý nghĩa: Những thỏa thuận của 3 cường quốc đã trở thành khuôn khổ của trật tự thế giới mới, thường gọi là trật tự 2 cực Inanta.

- Chiến tranh sắp kết thúc, chủ nghĩa Phát xít sẽ bị tiêu diệt, yêu cầu trước mắt là phải ổn định tình hình thế giới và hạn chế tới mức tối đa nguy cơ của chiến tranh.

- Thực hiện thỏa thuận tại hội nghị Ianta về việc thành lập một tổ chức quốc tế nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới.

→ Từ ngày 25/4 – 26/6/1945, đại biểu của 50 nước đã họp tại Xan Phranxicô để thông qua Hiến chương và tuyên bố thành lập LHQ.

- Duy trì hòa bình và an ninh thế giới.

- Phát triển các mối quan hệ hữu nghị và hợp tác quốc tế trên cơ sở tôn trọng quyền bình đẳng và tự quyết của các dân tộc.

- Bình đẳng chủ quyền giữa các quốc gia và quyền tự quyết của các dân tộc.

- Tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ và độc lập chính trị của các nước.

- Không can thiệp vào công việc nội bộ của các nước.

- Giải quyết tranh chấp quốc tế bằng biện pháp hòa bình.

- Chung sống hòa bình và sự nhất trí của 5 nước lớn.

- Gồm 6 cơ quan: Đại hội đồng, Hội đồng bảo an, Hội đồng kinh tế và xã hội, Hội đồng quản thác, Tòa án quốc tế và Ban thư kí.

- Ngoài ra còn có các tổ chức chuyên môn: WHO, UNICEP, UNESCO, IAEA, FAO…

- LX – một nước XHCN, cùng với các cường quốc TBCN như Anh – Mĩ, đã có vai trò quan trọng trong việc chiến thắng chủ nghĩa Phát xít.

- Ở giai đoạn cuối của chiến tranh, việc giải quyết các vấn đề của các nước chiến bại và phân chia phạm vi ảnh hưởng gắn liền với quyền lợi của các bên.

→ Do vậy, nó đã trở thành một cuộc đấu tranh không khoan nhượng.

Biểu hiện: Sau CTTG II, 2 hệ thống xã hội đối lập là TBCN và XHCN đã được hình thành với những biểu hiện như sau:

* Về địa - chính trị.

- Vấn đề Đức trở thành trung tâm đối đầu của Mĩ, Anh và LX. Do vậy, đến cuối 1949 xuất hiện hai nước Đức với 2 chế độ chính trị khác nhau là CHLB Đức và CHDC Đức.

- Từ 1945 – 1947, LX giúp đỡ cho Đông Âu tiến hành khôi phục kinh tế, cải cách dân chủ và từng bước thiết lập mối quan hệ liên minh với Đông Âu.

* Kinh tế:

- 1949, SEV được thành lập, LX tăng cường hợp tác song phương với Đông Âu thông qua các hiệp ước tay đôi → CNXH nhanh chóng trở thành một hệ thống.

- Mĩ đề ra kế hoạch Marshall, viện trợ cho Tây Âu hàn gắn vết thương chiến tranh, đồng thời tăng cường ảnh hưởng và khống chế Tây Âu.

→ Hai hệ thống XH đối lập được hình thành.